Tips voor AOW’ers om koel te blijven bij hogere temperaturen!

De zomer van 2026, zo is de verwachting, zal warm en droog worden, mogelijk vergelijkbaar met 1976. Als we nu al weten wat de verwachting is, dan betekent dat dat we erop kunnen anticiperen! Ouderen zijn immers kwetsbaarder voor hogere temperaturen!

Klik snel door naar:

Waarom zijn ouderen kwetsbaarder?

Bij de meeste ouderen wordt de controle over de lichaamstemperatuur minder gevoelig met als gevolg dat het reguleren daarvan minder effectief wordt. De bloedvaten in de huid, hart, longen en het lichamelijke waterreservoir zorgen voor de regulatie van de temperatuur. Bij het ouder worden zetten de bloedvaten in de huid, hart en longen niet meer zo goed en zo snel uit. Bovendien hebben het hart en de longen minder reserve. Ouderen transpireren minder en hebben wat meer isolerend onderhuids vet.

Warme zomers en hittegolven vormen een aanzienlijk gezondheidsrisico voor ouderen, met name voor 75-plussers en mensen met onderliggende aandoeningen. De temperatuurregulatie wordt minder efficiënt. Door een verminderde dorstprikkel en een tragere reactie van het lichaam op warmte, lopen zij sneller risico op oververhitting en uitdroging.

Voor mensen met een spierziekte als ALS of MS verergeren de klachten bij hoge temperaturen. Dit is tijdelijk, maar kan wel erg hinderlijk zijn. Als de temperatuur 4 dagen boven de 27 graden komt, treedt het Nationaal Hitteplan in werking. Met of zonder hitteplan, tijdens warme dagen is het goed om extra op uw lichaam, uw voeding en de temperatuur te letten.

Kenmerken van kwetsbaarheid bij hoge temperaturen

Minder dorstgevoel, een lager watergehalte van het lichaam en nieren. Deze houden minder goed water vast. Bovendien voelen ouderen minder snel dat ze moeten drinken, wat kan leiden tot uitdroging.
Minder zweetproductie: het lichaam koelt minder efficiënt af.
Onderliggende aandoeningen: hart- of vaatziekten, diabetes of longaandoeningen verergeren door hitte.
Medicatiegebruik: sommige medicijnen beïnvloeden de vochthuishouding of de temperatuurregeling.

Symptomen van oververhitting en mogelijke klachten die kunnen optreden

Uitdroging: minder plassen, donkere urine, hevige dorst.
Oververhitting: vermoeidheid, concentratieproblemen, hevig transpireren, duizeligheid, verwardheid, hoofdpijn, misselijkheid, flauwte, bewusteloosheid, snelle hartslag en spierkramp.
Ook kunnen huidproblemen optreden, zoals huiduitslag en jeuk.

Indien u één of meerdere signalen herkent, neemt dan contact op met de huisarts!

Bepaalde aandoeningen of medicijnen kunnen de kwetsbaarheid vergroten

overgewicht;
hart- en vaatziekten;
diabetes;
dementie;
plaspillen of bloeddrukmedicatie.

Tips om de warmte te trotseren

Blijf zo veel mogelijk uit de zon. Huidkanker is de meest voorkomende soort kanker in Nederland met jaarlijks ruim 80.000 mensen die de diagnose krijgen!
Begin al enkele dagen voor de warmteperiode met extra te drinken.
Drink voldoende: drink water, ook als u geen dorst heeft.
Geadviseerd wordt om minimaal 1500 – 2000 ml. vocht per dag te drinken. Dat zijn ongeveer 10 glazen. Neem bijv. 5 maal per dag 2 glazen en drink in kleine slokjes.
Vermijd alcohol en beperk cafeïne.
Een alchoholvrij biertje of een glas tomatensap met een beetje peper zijn ook heerlijk.
Goede dorstlessers zijn: water met een schijfje citroen, (afgekoelde kruidenthee), lichte bouillon, stukjes fruit met veel vocht.
Het is belangrijk genoeg vitamines en zouten binnen te krijgen, bijv. via groenten en fruit.
Ook yoghurt, vla, ijs en soep kunnen ervoor zorgen dat u voldoende vocht binnen krijgt.
Lichte, frisse maaltijden zijn vaak prettiger dan zware, warme gerechten.
Salades, yoghurt, fruit of een kleine maaltijd zijn minder zwaar verteerbaar.
Een koel huis helpt het lichaam op temperatuur te blijven.
Zoek de koelte op: blijf overdag binnen in koele ruimtes en houd ramen en gordijnen gesloten.
Zet in de vroege ochtend en late avond ramen tegen elkaar open. Overdag is het verstandig ze te sluiten, anders komt de warmte binnen.
Vermijd een teveel aan tocht. Hevige tocht kan leiden tot stijve spieren.
Plaats horren tegen muggen enz.
Hang een vochtige doek voor het raam.
Een zonnescherm voor het raam houdt de warmte buiten.
Sluit (rol)gordijnen of jaloezieën.
Zorg ervoor dat de zon zo min mogelijk naar binnen komt.
Zet zo veel mogelijk apparaten uit.
Maak buiten het eten klaar (bijv. bbq) en eet ook buiten.
Een ventilator is prettig zo lang het niet extreem heet is en er voldoende ventilatie is.
Zet koud water of ijsklontjes voor de ventilator.
Een airconditioning is vaak een mooie oplossing. Want die koelt niet alleen, maar kan ook in de winter of een koele zomeravond verwarmen. Bovendien kan een airconditioner de lucht ontvochtigen, waardoor er een droger binnenklimaat ontstaat. Een airconditioner maakt ventileren mogelijk zonder de ramen op te zetten. En, niet te vergeten, veel airconditioners hebben een filter tegen stof en bacteriën.
Draag lichte en koele kleding: draag loszittende kleding. Katoen of linnen in lichte kleuren voorkomen dat de warmte blijft hangen.
Koel het lichaam af met een lauwe douche of een vochtig doekje.
Neem géén koude douche. Doordat het lichaam te sterk afkoelt, gaat het extra warmte genereren.
Neem een fris voetbad.
Pas de activiteit aan: vermijd zware fysieke inspanning tussen 12.00 en 18.00 uur.
Gepaste activiteiten zijn: samen een spelletje doen, muziek luisteren of, op z’n Spaans, een siësta houden op een koele plek.
Controleer regelmatig uw lichaamstemperatuur.
Als u naar buiten gaat, draag een hoed, een zonnebril en gebruik zonnebrandcrème. Zorg ervoor dat deze een SPF van 50 of hoger heeft om irritatie van uw huid en zonnebrand te voorkomen. Vergeet niet elke 2 uur opnieuw zonnebrandcrème aan te brengen.
Slaap onder een dun laken.
Slaap niet naakt. Trek een (dunne) pyjama aan, bij voorkeur van katoen. Deze neemt de transpiratie op, die anders in het beddengoed zou trekken.
Vermijd drukke verkeersgebieden of plaatsen waar de luchtverontreiniging groot is. Dat geldt zeker voor mensen met ademhalingsproblemen.
Zorg voor elkaar: controleer extra bij kwetsbare ouderen in uw omgeving (mantelzorg).
Er zijn nog geen effectieve geneesmiddelen tegen oververhitting. Toch is het zinvol om te kijken of bijv. plastabletten tijdens een warme periode wat minder hoog gedoseerd kunnen worden. Soms kunnen ook andere geneesmiddelen tijdelijk in dosering verlaagd worden (bijv. lithium en andere psychofarmaca). Overleg met de huisarts is raadzaam.
Zorg voor schaduw op het huis door beplanting.
Blijf in contact met uw familie en naasten.

Mogelijke activiteiten tijdens de warme zomermaanden

Binnenactiviteiten: doe rustige activiteiten zoals lezen of creatieve hobby’s.
Buitenactiviteiten: ga naar buiten op de koelere momenten van de dag en zoek koele, schaduwrijke plekken.

(gepaste) Binnenactiviteiten

Er zijn veel binnenactiviteiten die senioren kunnen ondernemen om de zomer op een prettige manier door te komen. Bibliotheken zijn rustig en koel. Heerlijk om bijv. de krant (digitaal) te lezen of een boek te pakken. Word lid van een boekenclub. Denk bijv. ook eens aan gemeenschapscentra en buurthuizen waar vaak ook cursussen en andere gemeenschappelijke activiteiten worden georganiseerd.

Is het buiten te warm? Daag uzelf dan binnen uit met puzzels, kruiswoordraadsels, sudoku’s of geheugenspelletjes. Koelte, plezier en ontspanning zijn gegarandeerd.

(gepaste) Buitenactiviteiten

Doe lichte oefeningen in de vroege ochtend of avond. Bezoek een lokale markt. Ook wateractiviteiten zoals zwemmen of aquarobics, mits op de juiste tijden, houden fysiek en mentaal actief en leiden niet tot oververhitting.

In Nederland zijn er in de zomer talloze gratis activiteiten, zoals bijv. het LAM in Lisse, het Bierreclame Museum in Breda, het JuttersmuZEEum in Zandvoort of het Corrie ten Boom huis. U verblijft dan een koele omgeving.

Verenigingen en stichtingen organiseren gratis evenementen, zoals o.a. fietstochten, stadswandelingen en activiteiten in de natuur. Een ander idee: Nationale Museumweek. Dit evenement biedt vaak gratis toegang tot musea zoals de Kunsthal en het Nederlandse Fotomuseum. Bovendien hebben veel musea en kastelen specifieke dagen of tijden waarop ze gratis toegankelijk zijn.

En wat dacht u van een boottocht? Er zijn aanbieders die zich speciaal op ouderen richten. U bevindt zich aan dek, máár, in de schaduw! Genieten van alles wat er op het water en aan de wal gebeurt.

Contact met anderen

De zomermaanden kunnen eenzaam zijn voor ouderen. Moderne communicatiemiddelen maken het mogelijk contact te houden met dierbaren, ook als deze bijv. in het buitenland zijn. Neem deel aan lokale gemeenschapsactiviteiten of evenementen om sociale contacten aan te gaan en/of te onderhouden.

Cultuur

Openluchtevenementen zijn ideaal voor ouderen. Veel openluchtevenementen bieden concerten en/of vertonen toneelstukken of openluchtfilms. Deze buitenevenementen worden vaak ’s avonds aangeboden, wanneer de temperaturen lager zijn.

Picknicken

Neem een lunchpakket mee, zoek een koele plek op en eet (gezamenlijk) buiten. Geniet van de frisse lucht en een aangenaam contact.

Tuinieren

Een groentetuin of plantenbak? Zegt u het maar. Handvaardigheid, beweging, creativiteit, ze bieden ontspanning ook als het warm is. Ook als u wat minder mobiel bent, is een aantal dingen vaak nog te doen. Heerlijk ontspannen in de vroege ochtend en late avond.

Vissen

Dit is een activiteit die veel ouderen aanspreekt. Dat kan met oude vrienden, medebewoners of een (klein)kind zijn. De gezamenlijk doorgebrachte tijd wordt vaak gekwalificeerd als quality-time. Een ideale bezigheid voor de vroege ochtenduren of ’s avonds, wanneer de temperaturen lager zijn.

Wandelen in de schaduw, samen met anderen

Samen met anderen de tijd doorbrengen, bijv. met vrienden, familie of buurtgenoten, samen iets organiseren, zoals bijv. ’s ochtends (gezamenlijk) een wandeling maken of picknicken in de schaduw.

Zoals u ziet, er zijn mogelijkheden te over om warmte temperaturen te doorstaan. Het belangrijkste blijft echter: indien er twijfels bestaan over de gezondheidstoestand, neem dan direct contact op met de huisarts of de huisartsenpost.

Word lid van AOW.nu Plus en ga er voordelig op uit

Via het lidmaatschap AOW.nu Plus heeft u toegang tot kortingen bij diverse uitjes, zowel binnen als buiten. Denk aan dierentuinen, musea, bioscopen, indoor speeltuinen, gratis fietsroutes, hotelovernachtingen en heel veel meer. AOW.nu Plus biedt u ruim € 600,00 aan voordelen. Dat is slechts een fractie van de lidmaatschapsprijs. Ons doel is u minimaal 10x het voordeel te geven van uw lidmaatschapsprijs.

Bereken hier wat AOW.nu Plus u oplevert!

(bronnen: AI, gooddays.nl, uwzorgcompaan.eu, seniorservice.nl, studiorheden.nl, radboudumc.nl, mens-en-gezondheid.infonu.nl, seniorennet.be)

Lees meer over: